Doet een wortelkanaalbehandeling pijn?
De reputatie van deze behandeling stamt uit een tijd met andere verdoving en andere instrumenten. In de praktijk is hij tegenwoordig vergelijkbaar met een grote vulling, alleen wat langer.
De pijn die mensen bedoelen
Vraag iemand naar een wortelkanaalbehandeling en u krijgt een grimas. Vraag door, en het blijkt vaak te gaan over hoe iemand zich vóór de behandeling voelde.
Dat komt zo: mensen komen voor deze behandeling meestal binnen met hevige, kloppende kiespijn die dagen heeft geduurd. Die pijn is de reden dat ze er zijn. Maar in de herinnering schuift hij op naar de behandeling zelf.
De behandeling is er juist om die pijn weg te nemen. Bij de meeste mensen is de kiespijn na afloop verdwenen.
Wat u tijdens de behandeling voelt
Vrijwel niets, mits de verdoving goed zit. En dat laatste controleren we voordat we beginnen.
Een ontstoken tand is soms lastiger te verdoven dan een gezonde, omdat de ontsteking de weefsels zuurder maakt en dat de werking beïnvloedt. Dat betekent niet dat het niet lukt; het betekent dat er soms meer of andere verdoving nodig is. Voelt u iets, geef het dan aan. Wij werken niet door op een tand die niet volledig verdoofd is.
Wat u wél merkt: dat het even duurt, dat uw mond openblijft, en dat er een rubberen doekje in de weg zit. Vervelend, maar niet pijnlijk.
Dat lapje over uw tand
De rubberdam is een dun rubberen doekje dat we rond de tand spannen. Veel mensen vinden het het vreemdste onderdeel van de behandeling, dus het is de moeite waard uit te leggen waarom hij er is.
Hij houdt de tand droog. Speeksel zit vol bacteriën. Werkt u aan een open wortelkanaal terwijl daar speeksel bij kan, dan brengt u precies binnen wat u eruit probeert te krijgen.
Hij voorkomt dat er iets in uw keel komt. We spoelen tijdens de behandeling met desinfecterende vloeistof, en we werken met dunne instrumenten. De rubberdam vangt beide op.
Hij maakt het voor u rustiger. U proeft niets van de spoelvloeistof en hoeft niet steeds te slikken.
Praktijken die zonder rubberdam werken bestaan, maar de slagingskans van de behandeling hangt er wel degelijk mee samen. Het is een van die maatregelen die u als patiënt nauwelijks opvalt en die het verschil maakt tussen een tand die twintig jaar meegaat en een die na drie jaar terugkomt.
Waarom wij onder de microscoop werken
Een wortelkanaal is geen recht buisje. Het vertakt zich, maakt bochten, en heeft zijkanalen die met het blote oog niet te zien zijn.
Blijft er in zo’n zijkanaal ontstoken weefsel achter, dan kan de ontsteking daarvandaan terugkomen. Dat is de meest voorkomende reden waarom een behandeling later alsnog mislukt.
Onder vergroting zien we die kanalen wel, en kunnen we ze reinigen en afvullen. Dat verhoogt de kans dat het in één keer goed gaat.
Na afloop
De tand kan een paar dagen gevoelig zijn, vooral bij het dichtbijten. Dat komt doordat het weefsel rond de wortelpunt nog geprikkeld is van de ontsteking en de behandeling. Het trekt vanzelf weg.
Gewone pijnstiller is doorgaans voldoende. Wordt de pijn juist erger in plaats van minder, of komt er zwelling bij, bel ons dan; dat hoort niet bij het normale beloop.
Wat wij hierin doen
We verdoven de tand volledig en controleren of hij echt weg is voordat we beginnen. Voelt u toch iets, dan verdoven we bij; doorwerken op een half verdoofde tand doen we niet.
We spannen een dun rubberen doekje rond de tand, de rubberdam. Daarmee blijft de tand droog en komen er geen speeksel en bacteriën bij tijdens het werken. Dat is een van de dingen die de slagingskans bepalen.
We werken onder vergroting met een microscoop, zodat ook fijne en vertakte kanalen volledig worden gereinigd. Juist die zijkanalen zijn de reden dat behandelingen soms mislukken.
Elk kanaal wordt gereinigd, gedesinfecteerd en luchtdicht afgevuld, zodat bacteriën geen kans meer krijgen. Vaak lukt dat in één zitting.
Veelgestelde vragen
Voel ik iets tijdens de behandeling?
Met moderne verdoving vrijwel niets. Voelt u toch iets, geef het dan aan; dan verdoven we bij. Wij werken niet door op een tand die niet volledig verdoofd is.
Waarom heeft deze behandeling dan zo'n slechte naam?
Die reputatie stamt uit een tijd met andere verdoving en andere instrumenten. Daar komt bij dat mensen vaak met hevige kiespijn binnenkomen; die pijn wordt achteraf aan de behandeling gekoppeld, terwijl hij er juist de aanleiding voor was.
Hoe voelt het daarna?
De tand kan een paar dagen gevoelig zijn bij het dichtbijten, doordat het weefsel eromheen nog geprikkeld is. Dat trekt weg. Gewone pijnstilling is doorgaans voldoende; pijnstilling op recept is meestal niet nodig.
Waarom dat rubberen lapje?
Dat is de rubberdam. Hij houdt de tand droog en zorgt dat er geen speeksel en bacteriën bij komen terwijl we in het kanaal werken. Dat is belangrijk voor de slagingskans, en het voorkomt bovendien dat u spoelvloeistof proeft.
Kan het in één afspraak?
Vaak wel. Hoeveel tijd het kost hangt af van het aantal kanalen: een voortand heeft er meestal één, een kies drie of vier. Bij een hardnekkige ontsteking kiezen we soms bewust voor twee zittingen.
Moet er daarna een kroon op?
Bij een kies meestal wel. Een behandelde tand is brozer geworden en een kroon beschermt hem als een helm. Bij een voortand is dat lang niet altijd nodig. Dat bespreken we na de behandeling.
Meer over deze behandeling
Meer over dit onderwerp
Een vraag over uw eigen situatie?
Dit artikel is algemeen; uw mond is dat niet. Twijfelt u of dit op u van toepassing is, stel de vraag gerust. We kijken liever een keer mee dan dat u ermee blijft lopen.