Mijn kind moet naar de tandarts. Hoe pak ik dat aan?
Hoe een kind de tandarts ervaart, bepaalt voor een groot deel hoe het er als volwassene tegenaan kijkt. Die eerste keren gaan daarom bij ons niet over behandelen, maar over wennen.

Begin voordat er iets moet
De beste eerste afspraak is er een waarvoor geen aanleiding is. Geen pijn, geen gaatje, niets dat moet. Uw kind mag meekijken bij uw eigen controle, in de stoel zitten, de spiegel vasthouden en zien dat de stoel omhoog en omlaag gaat.
Dat mag al rond twee jaar. En het is geen verloren afspraak: het is precies de investering die ervoor zorgt dat een behandeling later geen eerste kennismaking hoeft te zijn.
Wat u zegt telt zwaarder dan wat wij zeggen
Dit is het onderdeel waar ouders het meest verschil maken, meestal zonder het te weten.
Kinderen pikken woorden op, niet zinsconstructies. Zegt u “het doet echt geen pijn hoor”, dan hoort een kind van vier vooral het woord pijn. Hetzelfde geldt voor prik, boor en eng, ook in geruststellend bedoelde zinnen.
Wat wel werkt: houd het feitelijk en klein. De tandarts gaat je tanden tellen. Er komt een spiegeltje in je mond zodat we kunnen kijken. Dat is het.
En misschien het belangrijkste: vertel niet over uw eigen nare ervaringen, ook niet als grap onderweg in de auto. Uw kind neemt uw verhaal over voordat het een eigen ervaring heeft.
Hoe wij het aanpakken
De eerste afspraken zijn om te wennen. We kijken, we tellen, we laten de stoel bewegen. Alles wat in de mond gaat, mag eerst gezien en aangeraakt worden.
We praten met het kind, niet over zijn hoofd heen tegen u. Op ooghoogte, in gewone woorden, en we vertellen wat er komt voordat we het doen.
Net als bij volwassenen die opzien tegen de tandarts spreken we een stopteken af. Steekt uw kind zijn hand op, dan stoppen we. Dat is geen loze belofte: het werkt alleen als we ons eraan houden, en dat doen we.
Als het een keer misgaat
Dat gebeurt, en het is minder erg dan het voelt. Een kind dat op een dag niet wil, wil die dag niet. Dan doen we minder, of niets, en proberen we het een volgende keer opnieuw.
Doorzetten omdat de afspraak nu eenmaal gepland staat, levert bijna altijd meer schade op dan het oplost. Een kind dat één keer iets naars meemaakt in de stoel, neemt dat mee naar elke volgende afspraak. Liever twee rustige afspraken dan één geforceerde.
Praktisch
Tandheelkundige zorg voor kinderen tot en met 17 jaar wordt vrijwel volledig vergoed vanuit de basisverzekering, zonder eigen risico. Orthodontie valt daar meestal buiten.
Plan een afspraak op een moment dat uw kind uitgerust is; vlak voor bedtijd of na een lange schooldag begint u met een achterstand. En neem gerust iets vertrouwds mee.
Wat wij hierin doen
De eerste afspraken zijn om te wennen, niet om te behandelen. Kijken, tellen, de stoel laten bewegen. Pas als een kind zich op zijn gemak voelt, gaan we verder.
We leggen uit op ooghoogte en in gewone woorden, tegen het kind zelf en niet over zijn hoofd heen. Een spiegeltje heet een spiegeltje, en het kind mag alles eerst zien voordat het in de mond gaat.
We tellen samen af en spreken een stopteken af, net als bij vololwassenen die tegen de tandarts opzien. Steekt uw kind zijn hand op, dan stoppen we.
Gaat het een keer niet, dan gaat het niet. Dan doen we die dag minder en proberen we het een volgende keer opnieuw. Doorzetten levert op de lange termijn meer schade op dan een afspraak zonder resultaat.
Veelgestelde vragen
Vanaf welke leeftijd is het eerste bezoek?
Vanaf ongeveer twee jaar. Dat eerste bezoek hoeft nergens over te gaan: even meekijken bij een controle van uzelf, in de stoel zitten, kennismaken. Zo is de praktijk al vertrouwd tegen de tijd dat er echt iets moet.
Wat kan ik beter niet zeggen?
Vermijd woorden als prik, boor, pijn en eng, ook in een zin als "het doet vast geen pijn". Kinderen horen het woord, niet de ontkenning. Zeg liever dat de tandarts gaat tellen of even in de mond kijkt met een spiegeltje.
Mag ik erbij blijven?
Ja, u bent van harte welkom in de behandelkamer. Wat vaak helpt: ga zitten waar uw kind u kan zien en laat het gesprek verder aan ons over. Meepraten of aanmoedigen leidt kinderen meestal juist af.
Wordt tandheelkunde voor kinderen vergoed?
Voor kinderen tot en met 17 jaar wordt vrijwel alle tandheelkundige zorg vergoed vanuit de basisverzekering, zonder eigen risico. Alleen orthodontie valt daar meestal buiten.
Mijn kind is echt bang. Wat dan?
Geef het aan bij het maken van de afspraak, dan noteren we het en plannen we ruimer. We bouwen dan op in kleine stappen, zonder tijdsdruk. Dat pakken we hetzelfde aan als bij volwassenen die opzien tegen een bezoek.
Meer over deze behandeling
Meer over dit onderwerp
Een vraag over uw eigen situatie?
Dit artikel is algemeen; uw mond is dat niet. Twijfelt u of dit op u van toepassing is, stel de vraag gerust. We kijken liever een keer mee dan dat u ermee blijft lopen.